Onderwijs & LVB

In Nederland hebben alle kinderen recht op onderwijs en er is zelfs een plicht om naar school te gaan. Toch is een ongecompliceerde schoolgang niet voor ieder kind de realiteit. Sommige kinderen en jeugdigen lopen tegen (veel) problemen aan op school. Problemen die soms verstrekkende gevolgen hebben voor de verdere schoolloopbaan, voor het welzijn en kansen voor de toekomst. Kinderen die functioneren op LVB-niveau krijgen hier vaker mee te maken dan andere leerlingen.
Onderwijs en lvb vierkant

LVB? Dat speelt niet bij ons op school.

LVB in het basisonderwijs

Op veel reguliere basisscholen zal de term LVB niet direct tot herkenning leiden. Maar gemiddeld gezien zit in iedere basisschoolklas één moeilijk lerende leerling met een beperkt aanpassingsvermogen. Het gaat om ongeveer 55% van de leerlingen met een LVB. Het is dus wel degelijk van belang om als school voldoende kennis te hebben van (signalen van) een LVB om deze leerlingen te zien en goed te ondersteunen. 

De overige 45% van de basisschoolleerlingen met een LVB volgt een vorm van speciaal onderwijs.

LVB in het voortgezet onderwijs

In het voortgezet onderwijs gaat ongeveer 44% van de leerlingen met een LVB naar regulier onderwijs. Denk dan aan het VMBO niveau 1 en 2. De meerderheid volgt een vorm van speciaal onderwijs en krijgt dus extra ondersteuning om onderwijs te volgen. Denk bijvoorbeeld aan het leerwegondersteunend onderwijs van het VMBO of speciaal voortgezet onderwijs (VSO). 

Het belang van (h)erkenning

Als een LVB in het het reguliere onderwijs niet tijdig wordt herkend kan lange tijd sprake zijn van te hoge verwachtingen waar de leerling niet aan kan voldoen. Die overvraging kan leiden tot spijbelen of voortijdige uitval en gedrags- of psychische problemen, met alle gevolgen van dien. En ondertussen begrijpt niemand precies waar de problemen vandaan komen.

Het is dus ontzettend belangrijk om als onderwijsprofessional te weten waar jeugdigen met een LVB tegen aan kunnen lopen en wat je hier aan kan doen. Ook in het speciaal onderwijs waar meer kinderen met een LVB zitten, kunnen onderwijsprofessionals moeite hebben om de juiste snaar te vinden in het contact met deze leerlingen.

Wat kun jij doen?

Wees je als onderwijsprofessional steeds bewust van wat er mogelijk speelt bij een leerling. Probeer na te gaan waar gedrag vandaan komt en hoe je daar op de juiste manier mee om kunt gaan. Of je nu in het reguliere onderwijs werkt, of in het speciaal onderwijs waar vaker gewerkt wordt met leerlingen met een LVB. Meer over dit onderwerp vind je op de pagina over- en ondervraging bij een LVB.

Maak je je zorgen over een leerachterstand bij een leerling? De eerste stap is inzicht krijgen in het adaptief functioneren van een leerling, daarna kan een bevoegd diagnosticus eventueel vaststellen welke ondersteuning wenselijk is.
Je leest er meer over op onze pagina Signaleren, screenen en diagnostiek

Hoe je ondersteuning kunt bieden op school aan leerlingen met een (vermoedelijke) LVB lees je op de pagina Passende ondersteuning, waar ook aandacht is voor de ouders en een veilig pedagogisch klimaat.

Bekijk per aandachtsgebied hiernaast welke informatie en praktische tools jou helpen om leerlingen met een (vermoeden) van een LVB goed onderwijs te bieden. Of neem een kijkje bij de tools onderaan deze pagina. Sommige tools zijn specifiek handig voor het reguliere onderwijs, andere zijn behulpzaam voor professionals in het speciaal onderwijs.

Onderwijs- zorgarrangementen

Passend onderwijs voor leerlingen met een (lichte) verstandelijke beperking en ernstige gedrags- en/of psychiatrische problematiek vergt een specifieke, integrale aanpak. Het Nederlands Jeugdinstituut (NJi) heeft in samenwerking met diverse partijen, waaronder de VOBC, een instrumentarium ontwikkeld: bekijk de pagina hier

Deze producten van ons kenniscentrum kunnen ook behulpzaam zijn:

Aandachtsgebieden

Signaleren, screenen en diagnostiek

Maak je je zorgen over een leerachterstand?
Klik Hier

Over- en ondervraging

Hoe voorkom je over- en ondervraging.
Klik Hier

Schooluitval

Maak je je zorgen over een leerachterstand?
Klik Hier

Passende ondersteuning

Ondersteuning voor de leerling en ouders
Klik Hier

Meer weten over het herkennen van en ondersteunen bij een LVB?

Toolkit LVB

Van basisinformatie tot tools voor professionals met LVB-kennis

E-learning

Gratis kennismaken met signaleren en ondersteunen van mensen met een LVB

FAQ

De antwoorden op vaak gestelde vragen vind je op deze pagina

Contact

Stond je vraag niet bij FAQ of wil je één van onze medewerkers spreken?

Praktische producten voor het onderwijs

Tool: Veel tips over het aansluiten van communicatie en houding op de kenmerken van een LVB
Tool: Hoe ga je is gesprek met ouders bij het vermoeden van een LVB. Met gesprekstips en checklist
Richtlijn: Diagnostisch onderzoek LVB

Voor het praktijkonderwijs

Handreiking: Begeleiden ouders met een LVB en multiproblematiek
Handreiking: kenmerken van een LVB en de gevolgen voor diagnostisch onderzoek en interventies
voorblad-Tool-In-gesprek-over-online-contacten-1.jpg
Tool om het gesprek aan te gaan over veilig online gedrag.